Eftir gomlu skipanini, sum var galdandi til 2007, vóru fiskiloyvini rullandi í 12 ár. Tað merkti, at tann sum hevði fiskiloyvi, altíð hevði eina 12 ára uppsagnartíð. Tí bar til at kapitalisera ta tilfeingi, sum kundi fiskast hesi árini, og so selja fiskirættindini saman við skipinum.
Á henda hátt hava reiðarar vunnið hudraðtals milliónir upp á at selja rættindi til tilfeingi, sum vit øll eiga.
Vit kenna søguna úr Íslandi, har nakrar fáa familjur tjentu seg ovurríkar á henda hátt, meðan tey, ið keyptu, settu somu rættindi í veð og skuldarbundu flotan, sum soleiðis varð niðurpíndur.
Hetta er ein ónd ringrás – sum tíverri eisini sæst her hjá okkum. Nógvir pengar eru tiknir úr vinnuni, sum í veruleikanum áttu at komið okkum øllum til góðar, tí tað kann ikki verða rætt, at nakrir fáir persónar soleiðis skulu kunna gera sær dælt og ríka seg upp við at selja fólksins ogn. Og vit tosa altso um einstakar handlar fyri hundraðtals milliónir krónur!
Men soleiðis er støðan, tí vit hava eitt politiskt system, sum ynskir eina slíka skipan. Og tá vit hava eitt politiskt system, sum vil tað, so er tað tí, at vit hava veljarar, sum ynskja, at vit hava eitt politiskt system, sum vil tað.
Eins og í Íslandi, so hava hesi fólkini, sum hava takið á vinnutólunum í fiskivinnuni so stórt tak á politikarum – kanska serliga í einum ávísum flokki, at hetta verður ikki broytt, og øll landsstýrið føra fiskivinnupolitikkin hjá Fólkaflokkinum. Tað hava vit sæð bæði við Javnaðarflokkinum, Tjóðveldinum og Sambandsflokkinum. Hesir flokkar megna ikki at skipa seg í samgongu uttan um Fólkaflokkin, og so leingi, sum Fólkaflokkurin samstarvar við onkran av hesum flokkum, so verður skipanin ikki broytt.
Men tað er í síðsta enda veljarin, sum ger av, hvussu leikur fer. Spurningurin er so, um veljarin ikki heilt dugir at skilja støðuna – ella um tað er eitt veljaraynski, at nøkur fá fólk skulu kunna ríka seg ovurhonds nógv upp av fólksins ogn. Og spurningurin er so eisini, um tað er eitt veljaraynski, at tá hesi fólk soleiðis kunnu ríka seg upp, so skulu tey sjálvandi heldur ongan skatt rinda til felagskassan.
Støðan er í øllum førum grotesk.
