Hans Dávid Dam til minnis

Eg standi við køksvindeygað og hyggi oman á Mýriveg. Havi ofta staðið her og eyg­leitt Hans Dávid. Hann var al­tíð í gongd við okkurt, og tað hann var í holt við, fylgdi ofta árstíðunum. Hann byrj­aði tíð­liga um várið at putl­ast í urta­garð­inum, um summ­arið var tað hoygg­ing, um heystið lambs­skurður og sein­ast á árinum hingu altíð nakrar harur uppi undir tak­skegginum. Men nú er hann ikki at síggja longur, hann er farin um sýnina fyri seinastu ferð.
Hans Dávid var norð­skála­maður, føddur 25.  november 1956, og sonur Arna og Karlu Dam. Sum avbygdarmaður kenni eg ikki til barnaár tíni, men havi skilt, at tað var lív í, har Hans Dávid var.
Tú fórt tíðliga av bygdini at fáa tær útbúgving, tí fe­lags­skúlin var ikki komin, tá tú fórt úr fólkaskúlanum. Seinni fórt tú av landinum, og tókst útbúgving sum inn­an­­dura arkitektur.
Tú komst aftur til Norð­skála saman við Eydnu og teimum báðum elstu børn­unum seinast í áttati­árunum. Tit gjørdu skjótt av og keyptu eini mestsum nýggj sethús, með­an vit seinni bygdu nak­að omanfyri hjá tykkum. Tit fingu síðani tvey børn afturat.
Tey fyrstu árini arbeiddi tú hjá Árna Winther arki­tekt­um, men seinni fekst tú tær tína egnu teknistovu, A3. Tú hevur verið við í ymsum verkætlanum, t.d. Norðskála-Oyrar skúla, ymiskt hjá Eik banka og nú tú legði árar­nar inn, vart tú við í eini verk­ætlan á Eysturskúlanum í Havn.
Hugflog og handalag eru so ymisk, men tú hevði ágrýtni, hugflog og handalag, sum gjørdu, at nakað sást eftir, har tú vart. Tá tú vart fluttur í húsini, ført tú skjótt í gongd við at laga ein øðrvísi urtagarð enn flestu gera, har tú slapst undan hegni ella rima­verki, til tess at verja móti seyði. Jú, teir kunnu standa á tveimum beinum upp eftir grót­lað­ingini og toyggja seg upp eftir grønu nálunum oman á garð­inum, men ikki meira enn tað. Inni í garðinum gjørdi tú har­afturímóti eina niður­fell­ing við góðum sólargangi og lívd. Tú plantaði trø og runnar av ymsum slag, sum tær dámdi væl at tosa um. Innandura hevur tú eisini brúkt títt hug­flog og tína útbúgving á serstakan hátt.
Tú vart traðarmaður burt­ur­av, og brúkti nógva tíð norðuri á trøðni hjá móðurini at fáast við seyð og hoygging, og onkuntíð kálvar, gæs og enntá kalkunir.
Seinastu umleið seks árini hevur tú verið upp í komm­unupolitikki og eg hugsi, at tær hevur dámt tað væl.
Vit høvdu onkur áhuga­mál í felag, sum at ganga til rørsluvenjing og sokallaða svimjing, sum tó mest er roka­ligt, men stuttligt, bólt­spæl í hylinum um vetrar­nar. Harafturat høvdu vit um­hvørvi og náttúru í felag og harmaðust um náttúru­kostn­aðin av at hava eitt nútíðar samfelag; at tær stór­slignu áirnar, sum renna oman í Sundalagið, vóru tikn­ar til elframleiðslu.
Men tað vóru eisini góðar løtur í náttúruni. Minnist eitt summarkvøld av teimum føgru, tú komst niðan í tún­ið og spurdi, um tað ikki hevði verið eitt hugskot at farið niðan á Knúk í kvøld. Lítla løtu seinni hevði tú savn­að nakrar mans afturat, og so varð farið avstað. Koyrdu niðan til tunnilin og síð­ani til gongu. Niðan eftir Lokka­fels­ryggi, upp ígjøgnum Lokkafelsdurin og niðan á Knúk, meðan sólin setti. Om­an aftur um Nøvuna, oman ígjøgnum hamrarnar, meðan pollamjørkin so spakuliga kom norður ígjøgnum Sundið hesa summarnáttina. Hetta eru løtur sum sita eftir, har alt er so einfalt, man er sum man er, og náttúran gongur sína gongd.
Líðin eystantil á Dalkins­fjalli var tín haruleið í fleiri ár, sum tú so væl greiddi frá í sendingin Spískamarið. Góð at ganga nógvastaðni, men eisini brøtt í støðum. Tit høvdu eydnuna við tykkum á hvørjum túri, og komu aftur í øllum góðum við fongi og ríkaðum sinni.
Tú hevði eisini tað fyri at detta inn á gólvið, at standa í køksdurinum, uttan at nak­ar varn­að­ist. Onkun­tíð so hissini, men sum oftast við onkrum upp á hjarta, onkr­um tú hugsaði um og hevði hug at tosa um. Tær dámdi at vera við, tá nakað var, og tú smæddist ikki at taka orð­ið á almennum fundum upp á tín seigliga máta. Gott er at minnast aftur á føð­ingar­dagar, veitslur, nýggjárshald og onnur hugnalig tiltøk.
Vit hava ein grannadag um árið her í býlinginum oman fyri Mýriheygg. Fyrstu árini var tað meira ella minni hissini og vit brúktu eitt útgrivið grundstykki í nøkur ár. Men so gekk tað sum ætlanin var, hús komu á stykki, men grannadagurin varð húsvillur. So varð funn­ið upp á at brúka eitt útfylt øki sunnanfyri Mýri­heygg millum sev og hømili­ur. Várið eftir fanst tú upp á at gera økið til eitt býlinga­øki við sjálvbodnari arbeiðs­megi og stuðli frá komm­un­uni. Vit fingu ein slættan girdan græsvøll, fitta brúgv tvørtur um løkin, ein snøggan hyl í løkinum til børn at spæla í og ein røðarastein við tilhoyrandi plankum til áhoyrarar upp eftir heygnum.
Best sum leikur var so góður komu boðini um, at tú vart sjúkur, seinast í august í fjør, og at útlitini vóru vána­lig. Hetta var sjálvandi ein skelkur fyri tykkum øll, men eisini fyri grannar og vinir. Ein hópur av spurningum, sum ikki hava nakað svar. Tó fyri okkum uttanfyri húsa­veggirnar bart tú sjúkuna og hóttanina við sinnisró at síggja til. Tú royndi at koma til tey somu tiltøkini, sum tú vart vanur. Fram móti jólum vart tú við til fimleik, og tú vart eisini ein dag eftir harum undir Dalkinsfjalli. Eisini hendan veturin hingu harur undir takskegginum. Men í vár bar ikki til meira, hóast roynt var við ymsum viðgerðum.
Hóast illa sjúkur vildu tú helst vera heima mest møgu­ligt. Ta einu ferðina tú komst norður av sjúkrahúsium, var eg til gongu við einum smá­barni niðri á Mýrivegi. Tit steðgaðu bilinum, og tú rull­aði rútin niður. Nú vart tú sjónliga merktur av sjúkuni. Helst havi eg spurt, hvussu stendur til, og tú svarar: Tað er upp og niður, men tað er ein partur av lívinum. Helst kendi tú á tær, at hetta var ein tann seinasta ferðin. Tú vart eisini ein túr norðuri á trøðni. Longu sama kvøld vart tú aft­ur á sjúkrahúsinum
Seinast í mai var tíma­glasið tómt. Ein stórur hópur fylgdi tær til tín seinasta hvíldarstað. Orð kunnu ikki lýsa sorg og sakn hjá tykkum sum eftir sita. Hann styrk tykk­um gevi, sum øllum man valda. Friður veri við minninum um Hans Dávid Dam.    

----
Ingvard