mfelagi, sum byggir á eitt einfalt og rættvíst prinsipp: At øll fólk hava líka rætt til góða viðgerð – uttan mun til inntøku, bústað ella sosiala støðu. Í einum lítlum samfelag sum okkara er hetta prinsippið [...] so nógvur peningur til heilsutænastur sum her, men góðskan er yvirhøvur verri, livialdurin er munandi lægri, og heilt nógv fáa ongar veruligar heilsutænastur. Heilsutænastur eru ikki ein vøra. Tað eigur [...] vit enn meira bundin hvørt at øðrum, og hvør einstakur hevur enn størri samfelagsvirði. Vælferðin er ikki bara ein skipan – hon er ein felags trygging. Onkur hevur í valstríðnum rikið uppundir at privatisera
Men tað er ikki rætt. Tú mást gjalda sjálvur – um tú vilt hava hjálp. Og tað eru nógv, sum ikki hava tann møguleikan. Eg tori ikki at hugsa um, hvar eg og døtrarnar høvdu verið, um vit ikki fingu hjálp [...] endiliga kemur. Ofta venda fólk sær til mín og spyrja, hvat tey skulu gera, tí tey stríðast við at vera ódiagnostiserað. Eg havi ikki bara at tosa – men gjørt nakað: 150.000 kr til ein film um ADHD (leingi í [...] viðmerkingunum) 80.000 kr til ADHD felagið Ikki bara orð. Handling. Men spurningurin er: Er tað veruliga soleiðis, vit vilja hava tað? At hjálp er fyri tey, sum hava ráð – og bíðilisti fyri restina? Hvat
Vit hava ikki ráð til at lata standa til. Landið og partarnir skulu beint eftir valið seta á stovn ein sjálvsognarstovn á sama hátt, sum tá ið Tjóðarhøll okkara varð bygd við Tjarnir, so til ber at fara [...] at byggja 900 lestraríbúðir í Tórshavnar kommunu. Tórshavnar kommuna tekur í kvøld støðu til at leggja lendi av til hesa verkætlan. Vit eru klár!
at varðveita tænastustøðið yvir tíð. Men avvarðandi fakfeløg mugu takast við uppá ráð, so alt tað, sum er bygt upp, ikki verður brotið niður. Gott val! Ivan Hentze Niclasen, Listi C [...] stríðast við vaksandi krøv og at fáa útbúgvin starvsfólk. Fleiri hundrað børn standa á bíðilista til útgreiningar. Vælferðarskipanirnar, sum skapa virðini, sum eru Føroyar, hava snøgt sagt betri uppiborið [...] ár megna at fáa fíggjarliga grundarlagið og vælferðarskipanirnar at ganga hond í hond. Tað gera tær ikki í dag. Stórar avbjóðingar – sum tær omanfyrinevndu - hava rúgvað seg upp, uttan at politiska skipanin
hon í iva um hon orkar at vera verandi. Ikki tí hon ikki dugir. Ikki tí hon ikki vil. Men tí umstøðurnar ikki loyva henni at gera arbeiðið, hon er útbúgvin til – arbeiðið, sum okkara børn hava uppiborið [...] eru útkoyrdir – men vit gevast ikki, tí børnini líða hvørja ferð ein relatión brotnar.” Hesi orðini fekk eg frá einum ungum, vælútbúnum námsfrøðingi, sum er komin heim til Føroyar við dreyminum um at gera [...] halda fram, tí ábyrgdarkenslan mótvegis børnunum er so sterk. Hetta er tíverri ikki eitt eindømi. Hetta er ein skipan, sum ikki virkar. “Hví er tað ongin, sum hugsar um meg? Men bara um bilar og stóran veg”
byrja lív sítt í egnum heimi – men tey hava ikki ráð til ein bústað. Hetta er ikki bara ein persónligur trupulleiki. Hetta er ein samfelagstrupulleiki. Og um vit ikki av álvara gera nakað politiskt við hann [...] Tá bústaðir verða keyptir til at leiga út til ferðafólk, verða færri heim til fastbúgvandi. Bústaðir verða ein íløga – ikki eitt stað at liva, ikki eitt heim. Her má samfelagið taka størri ábyrgd. Vit mugu [...] uttanfyri miðstaðarøkið sleppa tey ikki at taka lán. Tað merkir, at sjálvt ungar familjur við tryggari inntøku ikki fáa lán til at byggja ella keypa bústað. Tá ung ikki finna ein bústað, taka nógv eitt annað
leigu til Bústaðir, so megna tey við vanligari inntøku ongantíð at fáa sín egna bústað. Tey verða tvangsinnløgd at búgva í eini íbúð hjá Bústøðum restina av lívinum, og megna ikki nakra uppsparing til egnan [...] ongantíð fáa ráð til sín egna bústað. Teir blíva tí búgvandi í leiguíbúðini hjá Bústøðum. Er tað soleiðis, sosialistarnir ynskja, at tað skal vera? Skal eingin eiga nakað, men bara gjalda til tað almenna [...] . 3: Til fyrsta bústaðin skal partur av eftirlønaruppsparing kunna brúkast sum eginfígging. Ein íløga í bústað er eisini ein íløga í pensjón og kemur til góðar seinni í lívinum. So hetta er ikki at taka
Tí sum samfelag hava vit ikki ráð at lata vera. Øll tosa um haldføri, og vit spyrja hvør ið skal gjalda. Hava vit ráð til íløguna. Hvør skal fíggja. Men hví tosa vit ikki meiri um dynamikk. Og at tann [...] loysir seg. At samanbera Suðurartunnilin við keypið av einum Ferrari til sonin, sum pápin als ikki hevur ráð til, er so óseriøst, at tað ikki eigur svar uppiborið. Men alt politiska prátið um fígging er eisini [...] heldur ikki duga at rokna uppá. Tær 200 til 300 milliónirnar, sum vit árliga næstu 30 árini skulu gjalda fyri at fáa ein undirsjóvartunnilin til Suðuroyar, eru ikki ræðandi upphæddir. Serliga ikki, um vit
hava fólk við okkum á fundir. Soleiðis ráða vit ikki í egnum landi, lívi og egnum viðurskiftum. Hetta gerst serliga sjónligt í støðum, har okkara Merkið ikki sleppur at veittra frítt millum heimsins fløgg [...] alum. Eisini har er stórur partur av forðanini, at vit ikki eru sjálvstøðugt land. Vit hava t.d. roynt at fáa limaskap í EFTA, men tað hevur ikki eydnast. Vit síggja eisini, hvussu nógv ár og hvussu stórt [...] londum - statum. Tað eru statir, sum hava ein sess við borðið har avgerðirnar verða tiknar. Fáa vit ikki ein sess við borðið, fara avgerðir framhaldandi at vera tiknar uttan um okkum á fleiri økjum. Kanska
annars kunnu vit veittra farvæl til ungdómin, til barnafamiljurnar, til hægri burðartal og til búskaparvøkstur. Vit hava ráð at loysa trupulleikan. Vit hava ikki ráð til politiskt atgerðaloysi. Fyri teg [...] hetta hagtalið hevur ikki stórt virði fyri vanlig fólk, tá ið tey ikki hava ráð at fáa tak yvir høvdið. Loysnin upp á trupulleikan er í grundini einføld, men leiðin til loysnina er ikki einføld. Vit skulu [...] pensjónsuppsparing til eginfígging fara neyvan at broyta gongdina, sum er. Síðan aldarskiftið er miðalprísurin á bústaðarmarknaðinum fleirfaldaður, meðan politiska skipanin í stóran mun ikki hevur handlað.