ODDAGREIN: Gevið vinnuni ein kjans

Rávøran til føroysku flakavirkini er millum 80.000 og 100.000 tons, segði løgmaður í Degi og Viku í gjár­kvøldið. Men kapasiteturin á flaka­virkj­u­num er millum 200.000 og 300.000 tons. Er hetta ikki føroyska sam­felagið í einum nøtuhylki?

Vit skuldu hava flakavirki á hvørj­um tanga, men tað bar ikki til. Hetta sóu vit í kreppuni í níti­ár­u­num. Flestu flakavirkini vóru løgd sam­an í al­menna Fiskavirking, sum eft­ir besta førimuni skuldi royna at fáa so nógv virksemi í gongd aftur, sum til bar. Politiski myndugleikin - og sam­fel­ag­i­ð sum heild - kravdi meira av al­menna býtisbarninum, enn kap­i­talistiski veruleikin loyvdi - og tí vórðu fleiri virki als ikki latin upp­aft­ur. Men fimm hóraðu undan, til sein­astu mønutrøini vórðu drigin sein­asta fríggjadag.

Í Degi og viku í gjárkvøldið briksl­aði forkvinnan í Føroya Ar­beið­ar­a­fel­ag politiska myndugleikanum, at »teir« ikki gjørdu nakað sum helst fyri hesi fólk­ini, sum sein­asta fríggj­a­dag fingu at vita, at Fiskavirking varð farið á heysin. Hon vísti á, at tá tað galt um Smyril-Line, so var einki óført, og har »var bara talan um nøk­ur fá føroysk arbeiðspláss«.

Ofta verður farið um har, ið garð­ur­in er lægstur, men viðurskiftini hjá Smyril Line eiga at setast í eitt víð­ari perspektiv. Vit kunnu halda tað, vit vilja, um Smyril Line, men um stutt­skygdu and­støð­u­pol­i­tik­ar­ar­nir fingu sín vilja í sam­bandi við Smyr­il Line, so sótu vit all­ir før­oy­ing­ar við skegginum í post­kass­a­num, tí so var als einki ferða­mann­a­skip, sum røkti okkara utt­an­lands­sigl­ing.

Løgmaður var greiður í sínari talu. Hann vísti í Degi og Viku á, at hetta er ikki tíð­in at peika eft­ir hvørj­um øðr­um, og at sorg­ar­leik­ur­in v­ið Fisk­­a­virk­ing ­ikki neyð­turv­i­lig­a fær ein ringan enda. Í roynd og veru snýr tað seg bara um, at eitt stórt flak­a­virki og nøk­ur skip skulu skifta eig­ara - og so fáa vit eig­arar, sum helst hava ráð at gjalda – kanska øll­um – starvsfólkunum løn, tí ráð­vør­an er til stað­ar – hon hvørv­ur ikki við ein­um fíggj­ar­lig­um hús­a­gangi.

Vit mugu øll vóna, at hesin hús­a­gang­ur­in skjót­ast verð­ur av­greidd­ur, og at virki og skip skjótt koma í vinnu aftur - og at um yv­ir­kap­a­si­t­et­ur er, at hann so verður skorin burt­ur.
Troytt­andi er at hoyra upp á pol­­it­ik­arar sum vilja hapsa sær pol­it­isk­an vinn­ing burt­ur úr ein­um slík­um sorg­ar­leiki. Virð­i­lig­ari er, at pol­itiska skipanin og fak­fel­ags­rørsl­an standa saman og geva kap­i­tali­num eina hjálpandi hond – og ein kjans at end­ur­reisa hend­an so týð­andi par­t­in av okkara búskapi og til­ver­u­grund­ar­lag hjá so stórum parti av fólkinum.